Cech piekarzy.

Już w 1696 uprzywilejowano garncarzy, w 1699 szewców i garbarzy, w 1724 krawców a w 1753 zgrzeblarzy i tkaczy lnu (tkactwo sukienne zapewne istniało już w drugiej połowie XVII w.) w 1771 rzeźników, w 1779 "Wspólny Cech” stolarzy, kołodziejów, kowali, bednarzy i ślusarzy, oraz powołano cech piekarzy, dokładnie dokumentem z 15 kwietnia wystawionym przez Abrahama G. Ph. von Rabenau właściciela Gassen. Pierwszymi mistrzami cechu byli: Johann Christian Pusch - starszy cechu, Johann Georg Schultze - zastępca starszego, Christian Friedrich Hürche i Friedrich Wilhelm Simon oraz Johann Siegismund Klein główny poborca podatkowy i Friedrich Erdmann Zimpel miejski chirurg.
Niektórzy piekarze z Gassen należeli też do cechu w Żarach (Sorau), dopiero w 1908 roku powołano z inicjatywy mistrza piekarskiego Bruno Reissa obowiązkowy cech piekarzy w Gassen. Pierwsze zebranie odbyło się 21 października 1908 roku w biurze burmistrza Dietzela w ratuszu.
Do nowego cechu należało na początku 14 niezależnych piekarzy: Schulz, Kulke, Reiss, Klammt, Otte, Schellack, Pusch, Hanelt, Hirschfelder, Morawitz, Schoder, Janisch z Belkau (Białkowa), Hirschfelder z Bertelsdorf (Bieszkowa) i Fischer z Baudach (Budziechowa).
W 1925 roku wymienia się 16 piekarzy i cukierników w Gassen.
10 czerwca 1933 roku cech świętował uroczyście 25-lecie istnienia. W listopadzie 1934 roku został rozwiązany z powodu zmiany przepisów niemieckiego systemu cechowego.
Sztandar cechu, skrzynia cechowa i wszystkie inne przedmioty, a także kielich z roku założenia (1779), dzieło ówczesnej sztuki złotniczej, zostały przekazane do Ratusza w Gassen na przechowanie do czasu utworzenia muzeum regionalnego.

W okresie 1933-1945 w ramach nowego podziału administracyjnego po 1933 roku piekarnie z Gassen (Jasień) i Sorau zostały przyłączone do związku branżowego w Forst. To rozwiązanie okazało się jednak bardzo niepraktyczne i z czasem zostało porzucone. Od tej pory cechy piekarzy z Gassen i Sorau ściśle współpracowały. Wszystkie zebrania oraz egzaminy czeladnicze odbywały się w Sorau.

W Gassen funkcjonowało aż 11 piekarni:
Juliusza Ottego przy ulicy SorauerStraße,
na ul. Friedrichstraße znajdowały się dwie piekarnie Hermann Schellacka i Otto Hanelt,
Karl Klammt prowadził piekarnię przy Bahnhofstraße,
w rynku były piekarnie, Bruno Reiss przy Markt 15 i piekarnia Schrödera przy rynku (Markt).
Kolejna piekarnia prowadzona przez  Adolf Hirschfelder przy ulicy Wilhelmstraße.
Na ulicy SommerfelderStraße była piekarnia założona przez Reinhold Schulze oraz kolejna piekarnia Oskara Morawitza.
Cukiernia i kawiarnia „Pück Dich” przy rynku prowadzona przez Ernsta Kruschego.
A w Alt-Gassen znajdowała się piekarnia Brehsan.
W okolicznych wsiach piekarnie były proadzone przez Janisch z Belkau (Białków), Hirschfelder z Berthelsdorf (Bieszków), Fischer z Baudach (Budziechów) i Lode z Guhlen (Golin).

 

Cech rzeźników

Przywilej cechowy rzeźników z Gassen (Jasień) pochodzi z roku 1771, wspomina się też że w Gassen było pięciu rzeźników w 1792 roku. 
W ratuszu w Gassen zgromadzono stare dokumenty  i sztandary cechów rzemieślniczych z Gassen. Planowano umieścić te dokumenty i akta związane z historią cechów i zawodów w specjalnie utworzonej izbie pamięci, jednak wybuch wojny pokrzyżował te zamiary.
Do 1933 roku rzeźnicy z Gassen należeli do cechu rzeźników w sąsiednim Sommerfeldzie (Lubsku). Później powstał przymusowy cech rzeźników obejmujący powiat Sorau N./L. oraz miasto Forst w Łużycach, z siedzibą w Sorau. Wszystkie ważne działania związane z zawodem, takie jak przyjęcia, wyzwolenia uczniów, zebrania kwartalne były prowadzone przez starszego cechu, ubranego w tradycyjny łańcuch honorowy.

Wśród ulubionych dań mieszkańców Gassen znajdowały się kiełbasy „wędrowna Schillera” i „Polska z czosnkiem”.  Dużym powodzeniem cieszyła się kaszanka mistrza Schellacka, będąca specjalnością całego regionu Gassen. Również szynka pieczona była bardzo popularna. W gospodarstwach oprócz świń często ubijano również kozy lub młode cielaki. Ubój kóz na Wielkanoc należał w Gassen do starych zwyczajów.

 

Od 1696 cech garncarzy

Od 1724 cech kowali

 

Cech szewców.
Od 1699 działał cech szewców i garbarzy

 


List czeladniczy (niem. Gesellenbrief) wystawiony w Gassen 3 września 1804 dla czeladnika szewskiego Johana Friedricha Leube, to dzisiejsze świadectwa pracy połączonego z certyfikatem zawodowym i paszportem. W XVIII i XIX wieku był obowiązkowy dla każdego młodego rzemieślnika.

„My, Przysięgli Mistrzowie oraz inni Mistrzowie Rzemiosła szewskiego w tutejszym Mieście Gassen, położonym w Margrabstwie Dolnych Łużyc, niniejszym zaświadczamy, że okaziciel niniejszego, czeladnik Johann Friedrich Leube, rodem z Prausitz, lat 23, u nas przez okres półtora roku pozostawał w pracy i przez ten czas zachowywał się wiernie, pilnie, cicho i uczciwie, jak przystoi prawemu czeladnikowi. 
Co też niniejszym poświadczamy i prosimy naszych współbraci rzemieślników o udzielenie mu wszelkiej pomocy.
Dano w Gassen, dnia 3 września 1804 roku.” Na dole odciśnięta pieczęć.
źródło: Zentralblatt der Bauverwaltung, 1913, str.118

 

Do dziś dnia elementy zdobnicze poszczególnych cechów można odnaleźć jako zdobienie elewacji i drzwi zachowanych budynków w mieście. Wszystkie dokumenty i pamiątki po cechach w mieście zostały zdeponowane w Ratuszu (dawny Pałac) i były tam do roku 1945. Co się z nimi stało później ...