- Szczegóły
- Autor: opracował: S.K.Górski
Wymieniana jest w rejestrze ziemskim – Żarskim w roku 1389 jako dobro rodziny von Salgast. Do końca wojny 30-to letniej była wsią rodziny Wiedebach z Biecza i Jasienia, a potem przeszła do rąk Rudolfa von Bünau, który nabył ją od Hansa Franza von Wiedebacha.
Kolejnym dziedzicem Gassen (Jasienia), Liesegar i Grünhölzel został drugi syn Rudolf „starszy” von Bünau, który to w 1687 w podzielił się dobrami z braćmi Henrykiem i Rudolfem młodszym.
Po jego śmierci przychodził dobra przechodzą na jego synów: Rudolfa, Heinricha, Günthera i Rudolfa. Od 13.02.1715 Zieleniec (Grünhölzel) jak również Jasień (Gassen) przechodzą na Günthera von Bünau. Günther v. Bünau, ożenił się z Charlotte Eleonore von Stössel, miał z tego małżeństwa 3 synów i 2 córki.
Po swojej śmierci pozostawiał w spadku Jasień (Gassen) synowi Rudolfowi, a pół Budziechowa i Zieleniec zostawił dla synów Rudolfa i Günthera.
Trzeci syn Heinrich umierał w wieku 23 lat jako podchorąży w Berlinie.
Następnie przez ugodę z 14.08.1750 bracia ustalili ze Rudolf przejmował także Zieleniec. Dobro Zieleniec podlegały kolejnym licytacją. Od roku 1718 mieszkańcy wsi uczęszczali do kościoła w Dłużku.
Następnie Zieleniec otrzymał Abraham Gottfried Philipp von Rabenau z Jasienia, który sprzedał wieś w 1791 dla Johanna Friedricha Franza von Ploetz, a ten w 1800 dla Balthasara Erdmanna Heinricha von Zeschau. Następnie odziedziczył wieś jego syn Anton Heinrich von Zeschau.
W 1859 wieś nabył za 5800 talarów Friedrich Wilhelm Görisch, a następnie wieś przechodzi razem z zapisaną rentą dla Pani Görisch urodzoną w miejscowości Menzel. Wieś miała 1844 - 72 mieszkańców.
Od roku 1860 ostatni z właścicieli von Massow sprzedaje ziemie dzieląc ją na mniejsze działki. W 1919 roku we wsi mieszka 85 mieszkańców. Do roku 1929 już tylko dwa kawałki ziemi o pow. 32 ha pozostały przy majątku szlacheckim, pozostała część została sprzedana dla gospodarzy,
Chronologiczne zestawienie wszystkich właścicieli majątku Grünhölzel:
I. Okres Rycerski i Lenne (XIV-XVII w.)
1389 - Rodzina von Salgast, pierwszy znany ród posiadający wieś jako lenno. Wieś liczyła wtedy 12 hub flandryjskich
Do połowy XVII w. Rodzina v. Wiedebach. Rodzina ta władała majątkiem przed wojną trzydziestoletnią. Ostatnim z tej linii wymienionym w kontekście sprzedaży dóbr był Hans Franz von Wiedebach.
II. Panowanie rodu von Bünau (ok. 1650-1791)
Po 1650- ok.1687, Rudolf von Bünau (starszy), Podpułkownik (Oberstleutnant), Starosta Krajowy (Landeshauptmann) Dolnych Łużyc, żonaty z Marianną von Wiedebach z Świbnej (Zwippendorf).
1687- ?, Rudolf von Bünau (młodszy, syn), otrzymał dobra w spadku po ojcu wraz z braćmi Heinrichem i Rudolfem juniorem.
Przed 1715, Abraham Gottfried Phil von Rabenau, na krótko przeszedł w ręce rodziny von Rabenau
1715-1750, Günther vonBünau, Rotmistrz (Rittmeister) i Starszy Ziemski (Landesältester), zona Charlotte Eleonore von Stössel,
3 synów (Rudolf, Günther, Heinrich) i 2 córki
1750-1791, Rudolf von Bünau (brat Günthera), przejął majątek od brata za kwotę 925 talarów reńskich
III. Okres Przejściowy i Alodyfikacja (1791-1839)
1791- ok. 1800, Johann Friedrich Franz von Ploetz
Około 1800, Balthasar Erdmann Heinrich von Zeschau, Radca Dworu, właściciel Zinnitz
Do 1839, Anton Heinrich von Zeschau, Radca Rejencyjny (Regierungsrat), w 1822 przeprowadził alodyfikację (przekształcenie lenna w pełną własność prywatną). Wartość majątku szacowano wtedy na 5000 talarów.
IV. Schyłek Majątku Rycerskiego (po 1839)
1839-ok. 1850, Friedrich Wilhelm Görisch, kupił majątek w 1839 (najpierw za 3400, potem ostatecznie za 3800 talarów). Był również właścicielem Lisiej Góry (Liesegar).
Około 1850, Pani Görisch (z domu Menzel), wdowa/żona Friedricha. Za jej czasów majątek niemal przestał istnieć jako jednostka ziemska, pozostał jedynie staw i renty od chłopów.
Około 1860, von Massow, prawdopodobnie August von Massow (1799–1882), właściciel pobliskiego Nißmenau
1929, Gospodarstwa chłopskie, po ostatecznej parcelacji z dawnego majątku rycerskiego pozostały już tylko dwa mniejsze gospodarstwa o powierzchni po 32 ha każde
Fragment mapy z 1939 r.